Hoe gaat AI de journalistiek in 2025 beïnvloeden? - Zes voorspellingen en tips!
Laat je binnen een paar minuten door Nele Goutier bijpraten over de nieuwste ontwikkelingen van AI binnen de journalistiek, in het Villamedia AI-mediajournaal. Het einde van het jaar is aangebroken en dat betekent: volop voorspellingen over 2025. Van het Stimuleringsfonds van de Journalistiek tot Nieman Lab en WayFinder, dit zijn zes verwachtingen en tips.
1. Content wordt vloeibaar
“In 2025 zullen we het nieuws niet langer simpelweg lezen – we praten er tegen en het praat terug”, voorspelt Nikita Roy (International Center for Journalists). “Nieuws transformeert van iets wat we passief consumeren naar iets wat we actief ervaren door voice-first AI die teksten verandert in conversaties en lezers in participanten.” Het is een van de voorspellingen van Nieman Journalism Lab, dat ieder jaar honderd journalisten vraagt om hun voorspelling voor de nabije toekomst van de media.
In de serie De Voorspellers van het Stimuleringsfonds voor de Journalistiek voorspelt ook Janna Nieuwenhuis (Snackpaper) dat AI steeds meer ingebed zal worden in nieuwsapps, zodat gebruikers verhalen kunnen consumeren in de vorm die hen het meest aanspreekt: van beeld tot podcast.
Een medium dat nu al experimenteert met gepersonaliseerde vorm, is Time Magazine. Zo kun je in een recente longread lezen waarom Donald Trump verkozen is tot Person Of The Year 2024, maar desgewenst kun je het verhaal ook laten samenvatten of er vragen over stellen aan een chatbot – in schrift of spraak.
2. De wereld van online informatie zoeken verandert grondig
Generatieve AI betreden zoekmachines en dat kan veel invloed hebben op de media. In ChatGPT Search bijvoorbeeld typ je prompts zoals je gewend bent in ChatGPT, met als verschil dat de chatbot direct op het web kan zoeken. De output: een samenvatting van de gevonden online informatie, inclusief links naar de originele bron.
Potentieel handig voor de gebruiker, maar 73% van de antwoorden op nieuwsvragen bevat een onjuiste bronvermelding en in slechts 38% van de gevallen is de uitgever zichtbaar in AI-gegenereerde antwoorden, schrijft Ezra Eeman in WayFinder Review Preview Trend Report 24-25. Reden tot zorg bij nieuwsmedia, die vrezen traffic naar hun sites te verliezen. Ook accuraatheid blijft een probleem laat maandelijks terugkerend onderzoek van NewsGuard zien. Nu ChatGPT Search ook voor niet-betalende gebruikers toegankelijk is, zal de impact op het zoekklimaat toenemen.
3. Journalisten en makers zoeken manieren om zich onmisbaar te maken
Hoe blijven media relevant in tijden van AI? “Echt exclusieve informatie — primeurs — zal cruciaal zijn”, schrijft Gina Chua (Semafor) op Nieman Journalism Lab. “Slimme, unieke inzichten zullen moeilijk te repliceren zijn. Stem en persoonlijkheid kunnen lezers aantrekken en vasthouden. Het kan geen kwaad om opnieuw te overwegen wat een “verhaal” eigenlijk is. Live-evenementen [..] kunnen, althans voorlopig, niet door chatbots worden uitgevoerd. En een diepe betrokkenheid bij en kennis van de gemeenschap die je bedient, is een manier om hun loyaliteit te behouden.”
“Blijf je met creativiteit en verwondering onderscheiden”, voegt schrijver en journalist Frank Westerman daar aan toe. “Dat is misschien meer een opdracht dan een voorspelling.”
4. De opkomst van AI vereist nieuwe vaardigheden op redacties
In WayFinder Review Preview Trend Report 24-25 omschrijft Ezra Eeman (Directeur Strategie en Innovatie bij de NPO) de banenmarkt als een spectrum: aan de ene kant makers met emotionele intelligentie en verbeeldingskracht en aan de andere kant technisch geschoolde mensen die systemen ontwikkelen en data analyseren om AI maximaal te kunnen benutten. De meeste waarde hebben degenen die opereren in het midden, ‘waar menselijke intuïtie en de precisie van machines samenkomen’.
5. Tip: Bepaal op basis van onzekerheid en verwachte impact hoe je reageert op nieuwe AI-ontwikkelingen
Dan de grote vraag: hoe navigeer je als media-organisatie door het snel veranderende AI-landschap? Op welke trends moet je inspringen, welke kun je een tijdje aankijken en welke negeer je liever? Ezra Eeman raadt onderstaande figuur aan om dat te bepalen. Heeft een ontwikkeling lage potentiële impact en is hij onzeker? Hou hem in de gaten. Is de trend onzeker, maar is de potentiële impact groot? Ga op ontdekking. Is de trend vrij zeker en de verwachte impact groot? Kom in actie. Bij weinig potentiële impact én een grote onzekerheid, kun je een trend volgens Eeman links laten liggen.
6. Tip: Het moment om laagdrempelig te experimenteren is nu
“In 2025 en daarna zal AI alles veranderen wat we weten over deze industrie, van gebruikersgedrag tot businessmodellen”, voorspelt Marie Gilot (Craig Newmark Graduate School of Journalism). Haar tip: “Of je nu een journalist of journalistiekstudent bent, ga spelen met AI – heel vaak – nu het nog openbaar en goedkoop is. Dat blijft niet voor altijd zo. Nu is het moment om uit te proberen.”
Praat mee