Rechter: Meta mag hun AI-model trainen met auteursrechtelijke beschermde werken - óók zonder expliciete toestemming
Nadat AI-bedrijf Anthtropic deze week een overwinning behaalde rondom 'fair use' van fysieke boeken die het had aangeschaft om hun taalmodel te trainen, heeft Meta eenzelfde zege binnengehaald, meldt zakenkrant Financial Times. Meta had een digitale bibliotheek samengesteld met daarin miljoenen boeken, wetenschappelijke teksten en cartoons die het online bij elkaar had geveegd. Die bibliotheek diende ter training van hun Llama AI-model. Diverse dichters, acteurs en schrijvers hadden bezwaar gemaakt tegen de bibliotheek LibGen, waarin naar schatting zo'n 7,5 miljoen boeken zijn opgenomen.
Tijdschrift The Atlantic maakte LibGen afgelopen maart doorzoekbaar. Diverse auteurs constateerden toen dat ze in LibGen waren opgenomen. Meta stelde in een verklaring ‘te geloven’ dat ze binnen de grenzen van de wet zijn gebleven met de aanleg van de bibliotheek.
Rechter Vince Chhabria in San Francisco volgde Meta’s verdediging dat werken zijn gebruikt om een ‘transformatieve technologie’ te ontwikkelen, ongeacht hoe de trainingsdata is verkregen. Fair use is een Amerikaans concept, waar in Nederland en de meeste andere landen geen gelijke van bestaat. Zelfs zonder expliciete toestemming kunnen auteursrechtelijk beschermde werken worden gebruikt voor satire, recensies - en dus ook het ontwikkelen van nieuwe technologie.
Anthropic hanteerde deze week eenzelfde argument met betrekking tot transformatie van originele werken: de gebruikte teksten zijn in het uiteindelijke taalmodel niet meer te traceren of te reproduceren. Ook die rechter stelde dat er in dat geval van fair use sprake was - zeker van boeken die Anthropic, veelal tweedehands, legaal had verkregen. Er komt wel een aparte rechtszaak over boeken die mogelijk illegaal zijn gedownload.
Rechter beslist in voordeel AI-bedrijf Anthropic: taalmodel trainen met legaal verkregen boeken ‘fair use’ | Villamedia
Chhabria benadrukte dat het gebruik van auteursrechtelijk beschermd materiaal voor trainingsdoeleinden in zijn oordeel niet centraal staat, maar de argumentatie van de klagers. Die stelden dat Meta schade aan de creatieve markt toebrengt, maar leverden daar volgens de rechter tegelijk nul “empirisch bewijs” voor, noch bewijs dat de kopieën in de toekomst schade zullen aanrichten.
“Het enige dat de klagers presenteerden waren vermoedens, en speculatie is onvoldoende als feitelijk bewijs, afdoende om een uitspraak in een verkort vonnis te voorkomen”, aldus Chhabria.
De rechter nam een voorschot op de toekomst door te verwachten dat bedrijven die datamodellen willen trainen het niet langer met illegaal verkregen materiaal kunnen doen (Meta moet zich nog verantwoorden voor de beschuldiging dat ze LibGen via torrents hebben verspreid) en dat bedrijven met producten “die miljarden of biljoenen dollars aan omzet genereren” oplossingen zullen bedenken om rechtenhouders te compenseren.
“Als het gebruik van auteursrechtelijk beschermde werken werkelijk zo broodnodig is als de bedrijven beweren, zullen ze wel iets verzinnen”, aldus Chhabria. Case No. 23-cv-03417-VC: Richard Kadrey et al v. Meta Platforms Inc [.pdf]
Praat mee