In memoriam Anil Ramdas (1958-2012)

Begin juli vorig jaar sprak ik Anil Ramdas, die 16 februari op zijn 54ste verjaardag een einde aan zijn leven maakte, voor het laatst. Voor NRC interviewde ik hem over zijn romandebuut ‘Badal’, waarin de gelijknamige hoofdpersoon zelfmoord pleegt. Ramdas maakte een opgewekte indruk. Hij was blij met het interview waarin hij recensenten zoals ik die zijn roman als autobiografie hadden aangemerkt van het tegendeel wilde overtuigen. Daar slaagde hij niet in.

‘Ik reken het mezelf aan wat er met Nederland is gebeurd, in die zin is “Badal” een bekentenisroman’, zei hij, doelend op het electorale succes van Wilders en het gedoogkabinet met de PVV. ‘Net als Badal ben ik teleurgesteld in mezelf dat ik de overwinning van de “white trash” niet heb weten te voorkomen.

Onze generatie had nog veel gepassioneerder moeten schrijven, nog betere films en tv-programma’s moeten maken toen we nog gevaarlijk waren, toen we er nog toe deden.’

Ik maakte me zorgen over Anil, de gepassioneerde essayist en bevlogen programmamaker en vroeg hem op de man af of de zelfmoord van zijn romanheld hem zelf ook door het hoofd speelde. Hij antwoordde ontkennend. ‘Anders dan Badal houd ik mij behoorlijk staande, ook al ervaar ik de huidige situatie als uiterst onaangenaam. Badal beschouwt de teloorgang van zijn idealen als een persoonlijk falen, zoals hij ook zijn alcoholisme, het mislukken van zijn huwelijk en carrière als een persoonlijk falen ziet. Daarom moet hij ten onder gaan.

Maar ik, Anil, bén er nog, mijn huwelijk heeft nooit op het spel gestaan, ik heb mijn alcoholconsumptie onder controle – dus die elementen in mijn roman zijn niet autobiografisch.’

Achteraf vraag ik me af of we de noodsignalen van zijn literaire alter ego niet nog autobiografischer hadden moeten opvatten, maar het is onmogelijk dat te weten. Zeker is dat we met Anil Ramdas een briljante geest en een warme persoonlijkheid hebben verloren.

Elsbeth Etty