— donderdag 14 augustus 2025 11:45 | 0 reacties , praat mee

Britse overheid legde ongekend publicatieverbod op na gevoelig datalek duizenden Afghanen

Britse overheid legde ongekend publicatieverbod op na gevoelig datalek duizenden Afghanen
Augustus 2021: Amerikaanse troepen hebben zich verschanst op Kabul Airport, na een chaotische periode waarin de Verenigde Staten zich plots terugtrokken nadat Kabul door de Taliban werd veroverd. Afghanen die als beveiligers of vertalers voor geallieerde troepen hadden gewerkt, wilden op tijd het land verlaten. Groot-Brittannië introduceerde een relocatieplan, maar een medewerker lekte per ongeluk de gegevens van bijna 19.000 Afghanen. | EPA

De Britse overheid heeft via een zogeheten super injunction geprobeerd nieuws over een omvangrijk datalek te onderdrukken. Journalisten was het daardoor verboden om zelfs over het bestaan van dat zwijgverbod te berichten. Bij het lek in 2022 kwam de identiteit van bijna 19.000 Afghanen, die op enig moment voor de Britten hadden gewerkt, op straat te liggen. De Britse overheid gaf miljoenen uit aan juridische kosten om berichtgeving te voorkomen. Laatste wijziging: 14 augustus 2025, 12:43

In 2023 begonnen journalisten het Britse ministerie van Defensie vragen te stellen over het lek, meldt de New York Times. De toenmalige overheid onder de Conservatieven koos daarop voor het zwaarste juridische middel, een meertrapsraket van geheimhouding: journalisten mochten niet berichten over het lek, noch over het bestaan van een geheimhoudingsplicht. Ook de getroffen Afghanen en hun families mochten niet worden ingelicht.

Volgens de rechter die het verbod uiteindelijk ophief zou dit de eerste keer zijn geweest dat de Britse overheid geheimhouding gelastte met de juridische toevoeging contra mundum - letterlijk tegen de wereld.

Het was journalisten verder opgevallen dat Afghanen die eerst niet mochten inreizen, nu massaal werden toegelaten. Dat bleek achteraf onderdeel van een noodmaatregel om Afghanen die sinds het lek gevaar liepen, versneld naar Engeland te halen.

Vorige maand stelde huidig minister van Defensie John Healey dat een medewerker in 2022 een document “buiten geautoriseerde overheidssystemen om” had verstuurd, met daarin de persoonlijke gegevens van bijna 19.000 Afghanen.

“Dit was een serieuze fout van het departement. Het was een duidelijke schending van strikte databeschermingsprotocollen”, aldus Healey. De minister zegt diep bezorgd te zijn geweest over het gebrek aan transparantie jegens het parlement en het publiek. Na zijn aantreden zegt Healey de super injunction te hebben laten herzien.

In de twee jaar dat de super injunction van kracht was zijn volgens Healey acht mediabedrijven en hun journalisten verboden om over het lek en het publicatieverbod te berichten. Op het verbod, dat met enige regelmaat in Groot-Brittannië wordt ingezet [1, 2, 3] is veel kritiek, vanwege het verkillende effect op vrijheid van nieuwsgaring. Meer bij de New York Times

Bekijk meer van

Groot-Brittannië Afghanistan
NVJ LID 26-05

Tip de redactie

Logo Publeaks Wil je Villamedia tippen, maar is dat te gevoelig voor een gewone mail? Villamedia is aangesloten bij Publeaks, het platform waarmee je veilig en volledig anoniem materiaal met de redactie kunt delen: publeaks.nl/villamedia

Praat mee