Achtergronden
Is het goed dat van Thillo komt?
donderdag 12 maart 2009
De Persgroep redt PCM Uitgevers uit de handen van de banken. Redacties zien een avontuur met de nieuwe topman Christian van Thillo wel zitten. Zolang hij maar niet aanstuurt op samenwerking.
Christian van Thillo, de topman van het Vlaamse familiebedrijf De Persgroep en beoogd bestuursvoorzitter van PCM, heeft de afgelopen weken veel tijd gestoken in het bezoeken van alle PCM-redacties en die van Het Parool.
Bij de redactieraden heeft hij door de bank genomen een goede indruk achtergelaten. Voorzitter Michael Persson van de Volkskrant zegt ‘kritisch welwillend’ te staan tegenover de overname door De Persgroep. ‘We hadden aanvankelijk grote twijfel en onze hoop gevestigd op alternatieven, maar die bleken in ieder geval op korte termijn niet haalbaar. Dit is in onze ogen het beste alternatief tussen een aantal veel slechtere modellen.’
Een ander goed alternatief zou volgens Persson een overname zijn geweest door de Telegraaf Media Groep en de Weekbladpers, naar verluidt een idee van Volkskrant-hoofdredacteur Pieter Broertjes, die daartoe zelf de contacten zou hebben gelegd. Persson: ‘Dit klonk mooi, maar voor het AD zou dit dramatisch zijn uitgepakt. Als redactieraad hebben we overwogen dat het niet alleen om onze eigen titel gaat en er tussen de PCM-titels ook solidariteit moet zijn. Daarom hebben wij in ons advies zwaar laten meewegen wat deze constructie voor het AD zou betekenen.
Redactieraadvoorzitter Wilfried van der Bles van Trouw zegt ‘licht positief’ te staan tegenover de transitie naar het Belgische krantenbedrijf. ‘Het klinkt misschien eigenwijs van een kleine krant, maar wij hebben minder te vrezen dan de Volkskrant, waar oplage en advertentie-inkomsten momenteel pijlsnel dalen. Wij hebben het relatieve voordeel dat we drie jaar geleden flink hebben bezuinigd (er moeten destijds 20 fte’s verdwijnen, red) en dat onze oplage sindsdien nauwelijks is gedaald.’
Bij NRC Handelsblad is er begrip dat PCM een nieuwe partner kiest. ‘Het lijkt ons dat er iets moet gebeuren voor PCM als geheel. Dit ziet er uit als een goede oplossing voor PCM ’, zegt Jochen van Barschot, voorzitter van de redactieraad. ‘Dat betekent overigens niet dat het ook de beste oplossing is voor NRC Handelsblad. Wij willen Van Thillo graag herinneren aan zijn belofte dat hij de Volkskrant of NRC gaat verkopen.’
Het Parool keert als gevolg van de overname weer terug naar PCM. Hans van der Beek, voorzitter van de redactieraad: ‘Van ons hoeft dat niet. Wij zitten niet te springen om te terug te keren bij een club die ons een paar jaar geleden nog wilde opheffen.’
Over de rol van De Persgroep en bestuursvoorzitter Van Thillo is Van de Beek lovend. ‘Ze hebben Het Parool gered en PCM mag blij zijn dat ze deze man binnen kunnen halen. Vier jaar wilden ze toch liever Apax en kijk hoe dat is afgelopen. Het is een man die geen torenhoge rendementen eist. Bij Het Parool halen we in deze tijd echt geen 10 of 15 procent.
Kees Tanis, secretaris van de redactieraad AD, zegt het in ieder geval als voordeel te zien dat het AD straks met één aandeelhouder te maken heeft. ‘Met de joint venture tussen Wegener (uitgever van regionale kranten) en PCM (uitgever van landelijke kranten) had ieder zo zijn eigen visie over waar het met het AD naar toe moest. Dat heeft ons in een moeilijke situatie gebracht.’
Onder welke voorwaarden?
De redactieraden van de Volkskrant, NRC Handelsblad en Trouw willen de komende periode van drie weken waarin de voorliggende principe-overeenkomst wordt omgezet in een definitieve, gebruiken om een aantal voorwaarden zwart op wit te krijgen. Persson (de Volkskrant): ‘We willen bijvoorbeeld de redactionele sterkte in een hard getal uitgedrukt zien. Wel zijn we ons ervan bewust dat het niet de huidige sterkte zal zijn, aangezien we nu al in een bezuinigingsronde zitten. Ook willen we het huidige aantal redacties handhaven en ons eigen correspondentenbestand in een goede bezetting behouden. En we willen opgenomen zien dat we geen redacties gaan delen met andere kranten. De Morgen krijgt nu zijn sportnieuws van Het Laatste Nieuws en zijn economische berichtgeving van De Tijd. Dit soort constructies is voor ons onbespreekbaar. Dat er in de backoffice activiteiten worden gedeeld kunnen we ons voorstellen, maar niet op de redactionele pagina’s. In de gesprekken die we met van Thillo hebben gevoerd kregen we niet de indruk dat hij aan dit soort verworvenheden wil tornen, maar we willen het desondanks graag zwart op wit zien.’
Ook Trouw hecht aan behoud van de identiteit via de instandhouding van eigen redacties. Van der Bles: ‘Onze sportinterviews bijvoorbeeld hebben écht een andere invalshoek; wij stellen meer levensbeschouwelijke vragen en zijn op zoek naar wat iemand ten diepste beweegt om een bepaalde prestatie te leveren.’
Het Parool heeft geen voorwaarden waaronder het terug wil keren naar PCM. Er is eerder vertrouwen dat De Persgroep niet gaat rommelen aan de huidige situatie. Van der Beek: ‘Wij zijn zelfstandig en willen dat ook blijven. Het feit dat Frits Campagne bij Het Parool blijft, is voor de korte termijn geruststellend. Op de lange termijn zijn er misschien wel zorgen. Het woord is dan ‘synergie’. Er gaat waarschijnlijk worden samengewerkt op het gebied van techniek, druk, advertenties. Maar op redactionele samenwerking zitten wij vooralsnog niet te wachten.’
Tanis (AD) zegt tijdens de gespreksrondes bij Van Thillo te hebben afgetast hoe hij tegenover regionale journalistiek staat. ‘Die eerste indruk is goed. Ook Het Laatste Nieuws, waar met aanzienlijk minder lezers toch gewerkt wordt met maar liefst 19 edities, laat zien dat hij hart heeft voor de regio.’
Hoe de redactie zich gaat opstellen tegenover Van Thillo, weet Tanis nog niet. ‘We willen eerst weten wat de plannen zijn van De Persgroep voordat we voorwaarden gaan stellen. Maar als het gaat om sport hebben wij natuurlijk wel een hele sterke positie, dus het ligt niet voor de hand om daarmee uit te wisselen.’
Wat biedt de toekomst?
Persson verwacht dat Van Thillo zich in eerste instantie zal richten op het AD. ‘De situatie daar is vergelijkbaar met die van Het Parool toen ze net werden overgenomen door De Persgroep. Het AD staat zeer welwillend tegenover Van Thillo en zien hem als hun redder; hij wordt in ieder geval als zodanig binnengehaald. Misschien is hij ook wel de redder van PCM; hij komt in ieder geval met geld.’
Van der Bles verwacht dat Trouw in eerste instantie weinig zal merken van de overname. ‘We maken enige winst en Trouw is peanuts binnen zo’n groot concern dat nu ontstaat. Er zijn andere prioriteiten; bijvoorbeeld de overkill aan drukcapaciteit die ontstaat door de overname en die naar verwacht deels verkocht zal worden.’
De redactieraad van de Volkskrant heeft geen standpunt over een het eventueel uit elkaar halen van NRC handelsblad en de Volkskrant. ‘Wij hebben niet in beeld wat het beste is. Pieter Broertjes is verklaard voorstander van splitsing, maar vindt niet dat de Volkskrant zou moeten vertrekken.’ Cruciaal in deze beslissing is volgens Persson de vraag of de Volkskrant doorgaat met de ontwikkeling van ‘V’ (een soort Volkskrant light).
Voor NRC geldt dat de toekomst goed buiten PCM zou kunnen liggen. Van Barschot: ‘Dat heeft de redactie al eerder uitgesproken. Het gaat natuurlijk om de randvoorwaarden. Voor ons is belangrijk dat we onafhankelijk blijven en onze eigen keuzes kunnen maken. In welke onderneming dat plaats vindt, is punt twee. Wij wachten voorlopig die ontwikkeling af. We gaan in elk geval niet zelf op zoek naar een koper. Maar we willen wel weten wat eventueel de alternatieven zijn.’
Het AD verwacht dat er voor het eerst sinds jaren weer geïnvesteerd gaat worden. Tanis: ‘Een status quo in deze tijden is dodelijk. Bij ieder voorstel tot verandering werd de afgelooen periode steeds gezegd dat het “eerst verdiend” moest worden. We verwachten dat het met één aandeelhouder gemakkelijker zal worden om nieuwe initiatieven te nemen.’
Frans Oremus en Dolf Rogmans
Lees ook:
Interview met Christian van Thillo
Illustratie: Fokke & Sukke zijn blij met de overname door de Belgen
2 reacties
1. door Olivier, 12 maart 2009, 16:26
De PCM-titels moeten blij zijn met iemand als Van Thillo. Het zal niet makkelijk worden, maar zijn track record is stukken beter als de stuntels die PCM de afgelopen jaren eensgezind richting de afgrond hebben gestuurd. Met Theo Bouwman als oppernul vooraan in de stoet. Van Thillo houdt van kranten, denkt niet te ingewikkeld, legt verantwoordelijkheid binnen de titels. Nu is het aan de kranten om waar te maken wat ze met hun grote mond al die jaren hebben beleden.
2. door Peter, 13 maart 2009, 14:17
Het mooie van alles is dat het AD weer bij PCM terecht komt.